SAFe® Advanced Scrum Master of PSM II: wat is het verschil?
7 min lezen
"Ik ben al een tijdje Scrum Master. Wat is de volgende stap: de SAFe® Advanced Scrum Master of de PSM II?" Die vraag krijg ik regelmatig. Ze lijken op elkaar: allebei een vervolg voor ervaren Scrum Masters, allebei met "advanced" in de naam. Maar ze beantwoorden een heel andere vraag.
Even vooraf: ik ben SAFe®-trainer, dus ik ben niet neutraal. Ik heb geprobeerd beide eerlijk naast elkaar te zetten, op basis van de officiële examenpagina's van Scaled Agile en Scrum.org en het cursusmateriaal van de SASM.
In één zin
- SAFe® Advanced Scrum Master (SASM): hoe help ik mijn team, en de teams om mij heen, beter leveren binnen een Agile Release Train?
- Professional Scrum Master™ II (PSM II): hoe pas ik Scrum zelf toe bij complexe, echte vraagstukken, in welke organisatie dan ook?
Waar de training over gaat
De SASM-training en het examen zijn opgebouwd uit vijf domeinen. Scaled Agile geeft per domein aan hoe zwaar het weegt:
| Domein | Gewicht | Waar het over gaat |
|---|---|---|
| De rol van de Advanced Scrum Master | 11–13% | De rol zelf, en teams sterker maken met AI |
| Flow verbeteren | 22–24% | Teammethode kiezen, flow zichtbaar maken, meten en versnellen, built-in quality |
| High-performing teams bouwen | 26–28% | Kenmerken van sterke teams, krachtige vragen, samenwerken over teams heen |
| Conflict aanpakken | 18–20% | Bronnen van conflict, interest-based problem solving, framing en reframing |
| De prestaties van de trein verbeteren | 17–19% | Outcome-gerichte team-events, de IP-iteratie, Inspect & Adapt, de problem-solving workshop |
De PSM II gaat uit van de Professional Scrum Competencies van Scrum.org, verdeeld over vijf gebieden:
| Gebied | Waar het over gaat |
|---|---|
| Het Scrum-framework begrijpen en toepassen | Empirisme, Scrum-waarden, het Scrum Team, events, artefacten, Done |
| Mensen en teams ontwikkelen | Zelfmanagende teams, facilitatie, leiderschapsstijlen, coaching en mentoring |
| Producten wendbaar managen | Product Backlog-management, stakeholders en klanten |
| Professioneel ontwikkelen en leveren | Technische risico's beheersen |
| De Agile organisatie laten groeien | Organisatieontwerp en cultuur |
Scrum.org publiceert voor de PSM II geen weging per gebied.
De vijf grootste verschillen
1. De context: één trein of elke organisatie
De SASM gaat ervan uit dat je team deel is van een Agile Release Train. Een groot deel van de stof gaat over wat daarbij hoort: samenwerken met andere teams, de IP-iteratie, Inspect & Adapt en de prestaties van de hele trein. De PSM II kent geen trein. Die gaat over Scrum zelf, en die kennis is toepasbaar in elke organisatie, met of zonder schaalframework.
2. De focus: leveren of het framework doorgronden
De SASM is praktisch en gericht op uitvoering. Bijna een kwart van het examen gaat over flow: knelpunten vinden, werk zichtbaar maken, met Kanban en XP-praktijken sneller en beter leveren. De PSM II gaat dieper in op het waarom: empirisme, de Scrum-waarden en de verschillende houdingen (stances) van een Scrum Master, zoals coach, mentor, facilitator en change agent.
3. Conflict en AI
Twee onderwerpen zijn typisch voor de SASM. Conflict aanpakken is een volwaardig domein, goed voor bijna een vijfde van het examen, met concrete technieken om conflicten in en tussen teams te analyseren en op te lossen. En sinds de AI-Empowered versie is AI een vast onderdeel: hoe gebruik je het zelf, en hoe help je je team het verantwoord in te zetten? In de focusgebieden van de PSM II komt AI niet voor. Wat een trainer er in de les over vertelt, verschilt per trainer.
4. Training en examen
Voor de SASM volg je de training; daarmee krijg je toegang tot het examen. Het examen duurt 120 minuten en vraagt een score van 82%. Scaled Agile raadt aan eerst SAFe® Scrum Master (SSM) te zijn.
Bij de PSM II is een training niet verplicht. Je kunt het examen los kopen voor $250 per poging. Het bestaat uit 30 vragen in 90 minuten, en je hebt 85% nodig. Scrum.org raadt aan eerst PSM I te halen en flinke ervaring als Scrum Master te hebben. De bijbehorende tweedaagse training heet Professional Scrum Master – Advanced (PSM-A); bij die training zit een examenpoging inbegrepen.
5. Geldigheid
De SASM-certificering verleng je jaarlijks. Daar staat tegenover dat je toegang houdt tot het cursusmateriaal en de SAFe® Studio. De PSM II is levenslang geldig, zonder verlengingskosten.
Naast elkaar
| PSM II | SAFe® SASM | |
|---|---|---|
| Kernvraag | Hoe pas ik Scrum toe bij complexe vraagstukken? | Hoe help ik team en trein beter leveren? |
| Context | Scrum in elke organisatie | Teams in een Agile Release Train |
| Zwaartepunt | Scrum-framework, stances, coaching, organisatie | Flow, high-performing teams, conflict, de trein |
| AI | Geen examenonderwerp | Vast onderdeel van training en examen |
| Training nodig voor examen | Nee, aanbevolen | Ja |
| Examen | 30 vragen, 90 minuten, 85% | 120 minuten, 82% |
| Aanbevolen vooraf | PSM I en flinke ervaring | SAFe® Scrum Master |
| Geldigheid | Levenslang | Jaarlijks verlengen |
Welke past bij jou?
Kies de SASM als je in een SAFe®-organisatie werkt, of gaat werken. Je leert dan precies wat je in je trein nodig hebt: flow verbeteren, conflicten tussen teams oplossen, Inspect & Adapt goed laten landen en AI verantwoord inzetten. En je leert het in dezelfde taal als je RTE, Product Managers en Business Owners. Dat is ook de rol die ik in Scrum Master… is je rol nog nodig? beschrijf als de toekomst van de Scrum Master: sturen op flow en oplevering, niet alleen events faciliteren.
Kies de PSM II als je Scrum zelf tot op het bot wilt doorgronden, als je in een organisatie zonder SAFe® werkt, of als je een certificering wilt die levenslang geldig is. De PSM II is ook een stevige toets van je eigen inzicht: het examen staat bekend als lastig.
Of allebei. Ze bijten elkaar niet. Een Scrum Master die het framework doorgrondt (PSM II) en weet hoe het in een trein werkt (SASM), is een sterke combinatie. Zeker in organisaties waar SAFe® en "puur" Scrum naast elkaar bestaan.
Welke heb jij gedaan, of welke staat er op je lijstje?
Bronnen
- Scaled Agile – AI-Empowered SAFe® Advanced Scrum Master
- Scrum.org – Professional Scrum Master™ II Certification
- Scrum.org – Professional Scrum Master – Advanced-trainingen
- Scaled Agile, Inc. – AI-Empowered SAFe® Advanced Scrum Master (cursusmateriaal)
Professional Scrum Master™ en PSM™ zijn handelsmerken van Scrum.org. SAFe® is een geregistreerd handelsmerk van Scaled Agile, Inc.
Lees ook: Scrum Master… is je rol nog nodig? · Wie doet wat? PM, PO, RTE en SM in één RACI